Altıncı Hastalık Nedir?
Altıncı hastalık, daha çok 6 ay-3 yaş arası yaş grubunu etkileyen yaygın bir viral enfeksiyondur. Sıklıkla 3-5 gün boyu süren aşırı derecelerde yüksek ateş ve bu ateşi takiben kırmızı döküntülere sebep olur. Nadiren büyük yaştaki çocuklarda ve yetişkinlerde de görülebilir. Bu hastalık Roseola Infantum ya da enfeksiyozum subitum olarak da adlandırılır. Enfeksiyon yılın herhangi bir zamanında ortaya çıkabilirse de özellikle ilkbahar ve sonbaharda görülür. Genellikle hafif belirtilerle seyreder. Tedavisi semptomları azaltmak için uygulanır ve hastalık genellikle bir haftada tamamen iyileşir.
Altıncı Hastalık Neden Olur?
Altıncı hastalık, uçuk hastalığına neden olan virüsleri de içine alan herpes ailesine ait virüslerin yol açtığı bir hastalıktır. Yaygın olarak, insan herpes virüsü 6 ya da insan herpes virüsü 7 hastalığın oluşmasında etken olur.
Altıncı Hastalık Belirtileri Nelerdir?
Roseola ile enfekte olmuş bir hastaya temas eden kişide, virüs vücuda alındıktan sonra semptomların meydana gelmesi genellikle bir veya iki hafta sürer. Bu süreç inkübasyon periyodu (Virüsün vücuda girdikten sonra insanın vücudundaki üreme dönemi) olarak bilinir. Bazı vakalarda ateş haricindeki belirtiler anlaşılamayacak kadar az görülür. Altıncı hastalık belirtilerinden bazıları şu şekilde sıralanabilir:
- Hasta ateş haricinde çok sağlıklı görünür.
- Ani gelişen ateş genellikle 38-41 derecelere varan yüksek derecelere kadar çıkarak 3-5 gün arası sürebilir.
- Ellerde ve ayaklarda titremenin yanı ısra morarma olabilir.
- Boğaz, baş ve kulak ağrısı hissedilebilir.
- Burun akıntısı olabilir.
- Öksürük görülebilir.
- Boyunda şişmiş lenf düğümleri gözlemlenir.
- Cilt döküntüleri yaşanabilir.
Ateş düştüğünde, genellikle vücutta kırmızı döküntüler belirir. Döküntüler küçük pembe lekeler veya yamalar şeklindedir. Döküntülerin yüzeyi çoğunlukla düzdür. Fakat bazı lezyonlar pürüzlü de olabilir. Lekelerin bir kısmının etrafında beyaz bir hale de bulunabilir. Döküntüler hastalarda çoğunlukla göğüste, sırtta ve karın bölgesinde başlayarak boyun ve kollara yayılır. Bu döküntüler kaşıntıya neden olmadıkları için kişiye bir rahatsızlık vermezler. Ciltte oluşan bu lekeler kızamık, kızamıkçık gibi çocukluk çağı hastalıkları ile karıştırılabilir. Bunların yanı sıra;
- Bebeklerde ve küçük çocuklarda huzursuzluk
- Hafif ishal
- Bulantı- Kusma
- İştahsızlık
- Göz kapaklarında şişlik
- Dalgınlık, şuur kaybı veya sayıklama
Yukarıdaki sempromlar ile birlikte hastanın altıncı hastalık tanısı konulana kadar, bir çocuk uzmanının takibinde kalması uygun olur. Yüksek ateşten dolayı geçirilen havale nöbetinde ise hemen bir acil servise götürülmesi gerekir. Aşağıdaki hallerde ise herhangi bir komplikasyon oluşmaması için kişilerin mutlaka çocuk doktoruna başvurmaları gereklidir:
- Çocuğun ateşi düşmeden önce döküntülerinin başlaması
- Çocuğun koltuk altı ölçümde 41 dereceden daha yüksek ateşi olması
- Fazla su kaybı olması ve genel durumunun kötü olması
- Ateş yedi günden uzun sürmüşse
- Ateşi düşen çocuğun tekrar ateşlenmesi
- Döküntüler üç gün sonra da devam etmesi
- Çocuğun ateşi düşmeden döküntülerin başlaması
- Dalgınlık, hayal görme ve sayıklama olması
- Ciddi baş ağrısı
- Ensesini kasma, fazla hareket ettirememesi
- Tekrarlayan kusmalar
- Nefes alma güçlüğü
- Göğüs ağrısı ve
- Şiddetli öksürük gibi durumlar gözleniyorsa
- Ani ateş yükselmesi sonucu, ateşli havale denilen febril nöbet geçirmesi
Altıncı Hastalık Bulaşıcı mıdır?
Diğer viral hastalıklara benzer bir şekilde Roseola Infantum da insandan insana bulaşır. Hasta bireyin solunum salgıları, öksürmesi ve hapşırması ile ortama yayılan damlacıkları temas yoluyla insanlar arasında yayılır. Örneğin, ortak eşyasını roseola enfeksiyonu geçiren bir çocukla birlikte kullanan sağlıklı bir çocuk virüsü kapabilir. Roseola döküntü orta çıkmadan önce de bulaşıcıdır. Enfekte olmuş bir çocuğun sadece ateşi olduğunda bile enfeksiyon diğer bireylere yayılır.
Altıncı Hastalık İçin Risk Faktörleri Nelerdir?
Çoğu çocuk küçük yaşta roseola ile temas eder. 6-15 ay arasındaki bebeklerin bağışıklık sistemleri virüse karşı savaşmak için yeterince antikor üretimi yapamadığından hastalığa maruz kaldıklarında şiddetli geçirebilirler. Gebelik sırasında annesinden kendisine geçen antikorlar tarafından korunmasından dolayı 6 aylıktan küçük bebekler risk grubunda değildir.
Altıncı Hastalık Tanısı Nasıl Konulur?
Hastalıkta oluşan yüksek ateş ve yanı sıra gelişen döküntüler herhangi bir teste gerek duyulmadan tanı konulmasını sağlar. Test sonuçlarında ortalama akyuvar ve trombosit sayısında düşme gözlemlenirken, karaciğer enzimlerinde yükselme görülebilir. Genellikle hastalığın üçüncü gününde, kandaki lökosit sayısı azalır. Bu yüzden boyun ve kulak arkasında bulunan lenf bezlerinde büyüme oluşur. Ayrıca dalak da biraz büyümüş olabilir.
Hastalığın Belirtileri Başka Hastalıklar ile Karıştırılabilir mi?
6. hastalık yüksek ateş nedeniyle birçok başka hastalık ile karıştırılabilir. Nagayama lekeleri adındaki yumuşak damak ve küçük dildeki kabarık olan kızarıklıklar ateş olduğusüreçte %65 oranında teşhis edilebilinir. Döküntüler ise, ateş düştükten 24 saat sonra meydana gelir. Daha sonra ateş yine yükselir. Bu bulgular ışığında altıncı hastalık diğer hastalıklardan ayrışabilir.
Altıncı Hastalık Tedavisi Nasıl Yapılır?
Altıncı hastalık çocuk doktorları tarafından teşhis edilerek tedavisi yapılır. Tedavi, semptomları ilerletmemek adına uygulanır. Hastalığın özel bir tedavisi yoktur. Öncelikli amaç hastanın ateşinin düşürülmesidir. Viral bir enfeksiyon olduğu için antibiyotik tedavisi uygulanmaz. Hastalığın neden olduğu yüksek aileleri korkutabilir. Bu yüzden bu durum gerek yokken yüksek doz antibiyotik kullanımına neden olabilir. Özellikle aspirin kullanımı çocukta ölüme neden olabilir. Bu yüzden bunlardan kaçınmaya dikkat etmek önemlidir. Hastalığı tedavi edebilmek için evde yapılabilecek bazı uygulamalar şunlardır:
- Yatak istirahati
- Bol bol sıvı alımı
- Havayı nemlendirmek için buhar makinesi veya peteğe asılan ıslak havlu
- Ateşi düşürmeye yönelik uygulamalar
Ateşi olan çocuklar rahat tutulmalı ve aşırı giydirilmemelidir. Çocuğu ılık su ile duş aldırmak ateşinin 1-1,5 derece düşmesine yardımcı olabilir. Banyo esnasında çocuk titrerse banyo suyunun sıcaklığı biraz yükseltilmelidir. Nemli havlu ile el ve ayak bileğinin ovulması da etkili olabilir Ateş düşürmek için asla alkol kullanılmamalıdır. Zira alkolün solunması başka problemlere neden olabilir. ayrıca ateş düşürücü ilaçlardan da fayda sağlanılabilinir. Döküntüler herhangi bir probleme neden olmayacağı için bir tedavi gereksinimi yoktur. Kısa sürer ve kendiliğinden geçer.
Altıncı Hastalıktan Korunma Yolları Nelerdir?
Henüz roseola hastalığını önleyen herhangi bir aşı yoktur. Bu yüzden alınacak bazı tedbirler ile hastalıktan korunmak önemlidir.
- Enfekte olan insanlar ile temastan kaçınmak hastalıktan korunmanın ilk kuralıdır.
- Hasta çocuğun ateşi düşene değin diğer kişilerle temasını engellemek için evde istirahat etmesi önerilir.
- Roseola hastası çocuklarına bakan kişiler virüs ile temas halinde oldukları için hijyen kurallarına dikkat ederek ellerini sık sık yıkamalıdır.
- Hasta bir bebekse ağzına götürdüğü nesneler iyice temizlenmelidir.
- Enfekte tükürüğe maruz kalmamak için bardak, tabak veya kaşık gibi eşyaları başkaları ile paylaşılmadan kullanılması gerekir.
- Yaşadıkları ortamdaki yüzeyleri düzenli olarak antimikrobiyal spreylerle temizlemeleri doğru olabilir.
- Çocuklara hapşırırken ve öksürürken mendil kullanma gibi alışkanlıkları kazandırmak önemlidir.
Altıncı Hastalık ve Kızamık Arasındaki Farklılıklar Nelerdir?
Bazı insanlar 6. hastalığını benzer deri döküntüsü olan kızamık ile karıştırır. Fakat, bu iki döküntü belirgin bir şekilde farklıdır. Bu farklılıklar şu şekilde sıralanabilir:
- Kızamık döküntüsü kırmızı veya kırmızımsı kahverengidir. Sıklıkla yüzde başlar aşağı doğru iner ve bütün vücuda yayılır. 6. hastalık döküntüsü ise pembe renktedir ve önce karın bölgesinde başlar ve sonra kollara doğru yayılır.
- 6. hastalığında çocuklar, döküntü göründüğünde iyi hissederler. Bununla birlikte, kızamık yaşayan çocuklar ise döküntü olurken hasta hissedebilir.